Wildplassen in algoritme, #hoedan

Gepubliceerd op

Vragen?

Ilse de Jonge

Jonge Informatieprofessional

06 24 92 98 11
Stuur mij een e-mail

Nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van het laatste nieuws over ons traineeship.

Aanmelden

Het nieuws stond de laatste dagen vol met berichten over de wildplassende Geerte. Op de bon geslingerd voor wildplassen in Amsterdam na een nachtje doorzakken in de kroeg. Ze had maar naar een urinoir moeten gaan luidde het oordeel van de rechter, een man van middelbare leeftijd. Mijn eerste reactie: #hoedan?

Vragen?

Ilse de Jonge

Jonge Informatieprofessional

06 24 92 98 11
Stuur mij een e-mail

Ergens ben ik er van overtuigd dat als de rechter geen man van middelbare leeftijd was geweest, er een ander oordeel was geweest. Of de boete was blijven staan dat weet ik niet, en dat interesseert me ook weinig. Maar het feit dat deze man vindt dat vrouwen zich maar, net als mannen, in een voor mannen gebouwd urinoir moeten hijsen: dat maakt mij boos. Ik ben zelf jurist en ik ben trots op onze democratie. Ik heb een groot vertrouwen in onze rechtspraak. Toch voelt dit onterecht, oneerlijk. Het raakt mij persoonlijk. Ik voel mij op mijn plaats gezet als vrouw door een ‘man-in-functie’. Mijn feministische lontje is aangewakkerd.

Datagedreven rechtspraak. Zou dit tot objectievere, zelfs tot meer genderneutrale uitspraken kunnen leiden?

Kan het ook anders? Ik moest meteen denken aan algoritmes, aan datagedreven rechtspraak. Zou dit tot objectievere, zelfs tot meer genderneutrale uitspraken kunnen leiden? Je kunt er in theorie voor zorgen dat er minder mensen de fout in gaan. Als je kunt voorspellen wie meer baat heeft bij welk type straf kunnen de straffen beter worden toegepast, wordt criminaliteit teruggedrongen en ook de kosten voor het gevangenisleven kunnen omlaag. Een algoritme heeft ook nog eens geen geslacht dus ik denk niet dat die een kanttekening naast het oordeel zou plaatsen zoals de rechter in de zaak van Geerte dat deed.

Maar de toekomst voorspellen volgens een datamodel heeft ook nadelen. In de VS wordt al langer geëxperimenteerd met datagedreven rechtspraak. Zo kunnen rechters gebruik maken van data om de kans op recidive te bepalen. Op basis van de uitkomsten wordt de hoogte van de straf bepaald. Volgens onderzoek van ProPublica worden Afro-Amerikaanse veroordeelden twee keer zo vaak onterecht als verhoogd risico gezien. Zaken die werden meegewogen, zoals de vraag of je eerder in aanraking met de politie was geweest, is immers waarschijnlijker als je als Afro-Amerikaan in een achterstandswijk bent opgegroeid, dan wanneer je een blanke crimineel uit een rijke suburb bent. Als je dit maar goed doorredeneert wordt het vanzelf een selffulfilling prophecy.

Gelukkig voor mij denken veel vrouwen er net zo over als ik en is er een grote golf aan vrouwelijk protest inclusief een bijpassend facebook event  ‘urinoirplassen voor vrouwen’. Dat doet in elk geval recht aan mijn gevoel van verontwaardiging. Een man die vindt dat een vrouw best op een urinoir kan plassen… Hij zou zelfs gezegd hebben: "dat is misschien niet prettig, maar het zou wel kunnen." Op het internet worden de meest grappige tips uitgewisseld. Je moet wel een yoga-pro zijn wil je die poses uit kunnen voeren, balancerend op de rand van de pot of hangend aan het scherm er omheen. De vraag wat voor risico’s je loopt als je met twee handen op die pot leunt daar wordt nog niet eens over gesproken: bacteriën, botbreuken, een natte broek en/of schoenen. 

Ik vraag me af of een algoritme hier misschien had geholpen. Recidivegevaar van Geerte, boete en straf bepalen. Datagedreven en genderneutraal. Beter dan een man van middelbare leeftijd die vindt dat vrouwen maar net als mannen moeten leren plassen?

Columnreeks

Deze column maakt onderdeel uit van een tweewekelijkse reeks, waarin Jonge Informatieprofessional Ilse de Jonge schrijft over iets wat ze meemaakt in haar dagelijks leven. Over de relatie tussen overheid en burger en de invloed van digitalisering op de samenleving. Over wat ze ziet tijdens haar werk als Jonge Informatieprofessional of leert tijdens haar opleiding, de Master of Public Information Management (MPIM). Over de invloed van digitalisering, het nieuws en de wereld om haar heen, maar ook over haar collega's, ambtenaren, borrelen op het plein en vergaderingen op maandagochtend.

Lees hier de andere columns van Ilse

Nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van het laatste nieuws over ons traineeship.

Aanmelden